U vhulunga Mavu na Maḓi

Ndi ngafhi hune maḓi a ṱangana na mavu?

Mavu ndi one ane avha uri ndi one ane avha uri ndi maḓi vhukuma na tshivhumbeo tsha mavu tshi ḓo thusa kha u kona u fara maḓi zwavhuḓi.

Tshikalo tsha u dzhena ha madi kha mavu zwi vha zwi tshi khou bva kha zwithu zwine zwa nga lushaka lwa mavu, arali ho limiwa, tshivhumbeo tsha mavu na tshivhumbeo tsha mavu.

Musi maḓi o vhewa kha mavu, midzi ya zwimela i ḓo kona u swikelela maḓi ubva kha hetshi tshisima.

Nga zwenezwo, u ṱhogomela mavu ane avha uri o nona ndi zwa ndeme kha zwimela khathihi na u ṋea tshiko tsha maḓi kha zwimela.

Hezwi zwi nga itwa nga u tsireledza mavu nga leyara u fana na masalela a zwimela.

Hezwi zwi dovha zwa engedza u dzhena ha madi na u fhungudza mufhiso wa mavu, ngeno zwi tshi khou fhungudza u fhisa.

Dzinwe tsumbo dza u kona u vhulunga mavu ndi u sa rembulusa mavu na luthihi kana u sa rembulusa lunzhi, u rembulusa mavu kha mugero, u shumisa manyoro madala na u tavha zwimela zwine zwa tsireledza mavu.

Trench farming ndi maitele a u rembulusa mavu kha mmbete une wa vha uri wo dzika, wo takulwaho kana kha tshisima tshine tsha vha uri tsho dzika, tsho sikiwa phanḓa ha mutheo.

• VHALANI HAFHU: Zwinwe nga muri wa muvhuyu

Musi hu tshi khou na mvula, maḓi aya kuvhangana kha trench, hune aya kona u dzhena nga u ṱavhanya musi mavu o takuwa.

Translated by Nthaduleni Rolivhuwa