Ngudo dza ndeme dza vhutshilo ha ḓuvha na ḓuvha

Ngudo dza ndeme dza vhutshilo ha ḓuvha na ḓuvha. 

U vhala na u ṅwala zwa masheleni
U pfesesa nḓila ya u langa, u pulana, u vhulunga, na u shumisa tshelede nga vhuṱali ndi zwa ndeme kha vhutshilo ha muthu muhulwane.

Zwi thusa u iledza zwikolodo, u shumana na nyimele dza shishi, na u swikelela zwipikwa.

Nḓivho ya mutakalo wa muhumbulo
U ṱhogomela na u langa khaedu dza maḓipfele zwi ita uri muthu a vhe na vhuḓifari havhuḓi, vhushaka havhuḓi, na u shuma zwavhuḓi kha masia oṱhe a vhutshilo.

Pfunzo ya mutakalo wa muhumbulo i thusa vhathu uri vha pfesese na u konḓelela.

U anetshela zwiṱori
Vhukoni ha u ṱalutshedza mihumbulo nga nḓila i khwaṱhisaho nga kha zwiṱori ndi ha ndeme.

Mafhungo a ita uri mihumbulo i sa hangwei na u ṱanganelana, zwine zwa ita uri ni kone u ṱuṱuwedza na u ṱumana na vhaṅwe nga nḓila i bvelelaho.

Zwikili zwa vhukwamani
U fhaṱa na u vhulunga vhushaka ha phurofeshinaḽa ndi zwa ndeme kha u bvelela ha mushumo. U guda nḓila ya u shumisana zwavhuḓi na vhathu vho fhambanaho zwi thusa uri mushumo u itwe na u bvela phanḓa hu si na khuḓano.

Vhutsila ha nyambedzano .
Vhutsila ha u amba ndi ha ndeme kha u bvela phanḓa mushumoni, u wana zwikhala, na u tandulula dzikhakhathi. Pfunzo ya fomala kha nyambedzano i thusa vhathu u ḓiimelela nga fulufhelo nṱhani ha u guda fhedzi nga u lingedza na u khakha.

• Vhalani hafhu : Vhana vha nga dzule vho takala hedzi holodei dza tshikolo

Ngudo idzi, dzo thewaho kha vhutsila ha vhutshilo vhu shumaho, dzi ḓo lugisela khwine matshudeni khaedu dza vhukuma dzi fhiraho dza zwa pfunzo.

Translated by Nthaduleni Rolivhuwa