Nḓivho ya vhuṱhogwa nga Mammogram kha Vhafumakadzi Afrika Tshipembe
Cancer ya maḓamu i kha ḓi vha i sa vhonali kha vhafumakadzi vhanzhi, fhedzi u ṱavhanya u i wana zwi ita phambano khulwane.
Vho Dokotela Jacqueline Kieck, dokotela wa zwa radiology na dokotela wa u ara maḓamu kha Morton & Partners kha Mediclinic Cape Town, vha ombedzela uri u ṱhogomela vhulwadze hu sa athu vha na tshilonda tshi vhonalaho zwi nga engedza tshikhala tsha u tshila na u fhungudza u ṱangana ha dzilafho.
Uya nga ha Dr. Kieck, vhafumakadzi vha fanela u thoma u ita mammogram musi vhe na miṅwaha ya 40.
U ṱola hu fanela u itwa ṅwaha muṅwe na muṅwe, kana nga murahu ha miṅwaha mivhili u ya kha miraru, hu tshi tevhedzwa vhulivhisi ha CANSA na Radiological Society of South Africa.
Nahone kha vhafumakadzi vha re na miṅwaha i fhiraho 74, u ṱola zwi nga thusa arali hu tshi kha ḓi vha na vhutshilo havhuḓi na u lavhelela u tshila miṅwe miṅwaha ya 10.
Mammogram ndi ndingo ya X-ray ya ḓamu, ine ya kona u vhona tshanduko ṱhukhu dzine dza sa kone u pfala.
Dokotela a nga thetshelesa u ṱola arali hu na tshilonda tshiswa, u bva ha maḓi kha tshivhindi, u fhambana ha tshivhumbeo tsha maḓamu, kana u vhavha ha maḓamu.
A si zwifhinga zwoṱhe hune Vhuṱungu ha sumbedzi cancer, fhedzi tsumbadwadze dzi sa fheli a dzo ngo fanela u dzhielwa fhasi.
Vhafumakadzi vhane vha vha fhasi ha minwaha ya 35 vhane vha vha na tshilonda vha anzela u thoma nga ultrasound, ngauri tissue ya maḓamu i kha ḓi vha yo khwatha, zwine zwa ita uri mammogram i sa vhe na vhuṱanzi.
Mbuno ya ndeme: vhafumakadzi vha ṱoḓaho u vha 70% vho wanalaho vhe na Cancer ya maḓamu a vha na ḓivhazwakale ya vhulwadze muṱani.
Khombo i dovha ya engedzea musi muthu a tshi khwatha, u sa ita nyonyoloso, u nwa halwa, u daha, na u ḽa zwiḽiwa zwi si na mutakalo.
U ṱola khombo zwi themendelwa phanḓa ha miṅwaha ya 25; vhane vha vha khomboni khulwane vha nga ṱoḓa MRI u bva kha miṅwaha ya 25.
Nga ḓuvha ḽa u ṱola, ḓamu ḽi tsikeledzwa nga vhulenda vhukati ha dzi plate dza mutshini wa X-ray nahone ha dzhiiwa zwifanyiso zwivhili kha ḓamu ḽiṅwe na ḽiṅwe.
Zwi nga vhaisa zwiṱuku, fhedzi kanzhi zwi a konḓelela.
Deodorant na talcum powder azwi faneli u shumiswa nga heḽo ḓuvha, na zwiambaro zwivhili zwiita uri zwi leluwe.